Przekładniki CT przy falowniku hybrydowym: gdzie je założyć i co psuje zły montaż

Przekładnik prądowy (CT) mierzy, ile mocy i w którą stronę płynie między siecią a domem. Musi wisieć za licznikiem operatora, przed pierwszym odgałęzieniem. W złym miejscu falownik nie widzi domu: magazyn nie zasila odbiorników, a zero export nie działa. Odwrócona strzałka zmienia pobór w oddawanie.

Schemat: sieć, licznik, przekładnik CT, rozdzielnica domu i odbiorniki; falownik z magazynem dostaje pomiar z przekładnika
Grafika: Pierwsza Faza, dane: instrukcje Solis, SolaX, Deye

Przekładnik prądowy (CT) to obejma na przewodzie fazowym, która mówi falownikowi, ile mocy i w którą stronę płynie między siecią a domem. Bez niego falownik zna tylko własne wyjścia: nie wie, ile zużywa dom, więc nie dopasuje rozładowania magazynu i nie utrzyma zera na liczniku. Przekładnik musi wisieć za licznikiem operatora, przed pierwszym odgałęzieniem, także przed miejscem, w którym falownik łączy się z instalacją. Odwrócona strzałka zmienia w odczycie pobór w oddawanie, a przy czajniku obejma na złym wejściu fazy pokazuje połowę mocy z przeciwnym znakiem.

Wykres: przy poprawnym montażu odczyt równa się poborowi, przy odwróconej strzałce jest ujemny, przy złej fazie wynosi minus połowę poboru, przy złej fazie i odwróconej strzałce plus połowę

Co widać: tylko przy poprawnym montażu odczyt rośnie razem z poborem 1:1; trzy błędy dają odczyt ujemny albo o połowę za mały.

Wielkości i definicje

  • Prąd fazy I (A): prąd w przewodzie fazowym w punkcie przyłączenia, gdzie instalacja domu łączy się z siecią operatora.
  • Przekładnia CT: stosunek prądu w przewodzie do prądu w obwodzie pomiarowym, np. 2000:1 (ustawienie w falowniku Deye) albo 3000:1 (Solis). Musi się zgadzać z ustawieniem w falowniku.
  • Moc odczytana P (kW): P = U × I × cos φ, gdzie U to napięcie fazy, z którą urządzenie mierzące zestawia dany przekładnik, a φ to przesunięcie między tym napięciem a prądem.
  • Znak mocy: dodatni = pobór z sieci, ujemny = oddawanie do sieci.

Mechanizm

Falownik reguluje własną moc tak, by przepływ przez przekładnik był bliski zera albo nie przekraczał limitu oddawania. Instalacja trójfazowa ma trzy przekładniki, każdy na swoim wejściu: w falownikach Deye CT-L1, CT-L2 i CT-L3. Gdy przekładniki są podłączone do osobnego licznika, moc liczy licznik z własnych zacisków napięciowych, a przekładnik musi pasować do zacisku tej samej fazy.

Falownik widzi tylko to, co płynie przez przekładnik. Odbiornik podłączony przed obejmą, np. pompa ciepła wpięta przy liczniku, dla falownika nie istnieje i magazyn go nie zasili. Gdy falownik łączy się z instalacją między licznikiem a obejmą, przekładnik widzi tylko odbiorniki, a zero export nie działa. Odbiorników na wyjściu awaryjnym przekładnik nie potrzebuje: falownik mierzy je sam. Falownik jednofazowy w domu trójfazowym widzi przez przekładnik tylko swoją fazę.

Kierunek strzałki

Strzałka wskazuje kierunek liczony jako dodatni i zależy od marki. Solis (falowniki jednofazowe z wejściem CT) każe kierować strzałkę w stronę sieci. SolaX też, gdy pracuje sam przekładnik, ale w stronę falownika, gdy przekładnik jest częścią licznika. Obowiązuje instrukcja danego modelu, a potem test.

Odwrócona strzałka zmienia znak: przy zero export falownik ogranicza produkcję, choć dom bierze prąd z sieci.

Zła faza

Obejma z przewodu L1 podłączona do wejścia CT-L2 daje prąd przesunięty o 120° względem napięcia, z którym jest zestawiana. Przy obciążeniu rezystancyjnym, np. czajniku, cos 120° = −0,5: 2 kW poboru na L1 widać jako 1 kW oddawania na L2. Z odwróconą strzałką: +1 kW, połowa poboru, co najtrudniej zauważyć. Silniki i zasilacze mają własne przesunięcie, więc przy nich odczyt może odbiegać od połowy w obie strony.

Rachunek do powtórzenia

Test czajnikiem. Falownik nie może w tym czasie zasilać domu, bo wyrówna pobór do zera: ustaw wymuszone ładowanie albo zrób test wieczorem z wyłączonym rozładowaniem magazynu.
1. Wyłącz duże odbiorniki i zapisz odczyt mocy z sieci na każdej fazie w aplikacji falownika.
2. Włącz czajnik 2 kW. Prąd: 2000 W / 230 V = 8,7 A.
3. Poprawnie: odczyt jednej fazy rośnie o ok. 2 kW, pozostałe się nie zmieniają. Spadek o 2 kW = odwrócona strzałka. Zmiana o ok. 1 kW na innej fazie = przekładnik na złym wejściu. Brak zmiany na żadnej fazie = czajnik jest przed przekładnikiem albo przekładnik mierzy sam falownik.

SolaX opisuje dwa testy producenta. Przy wymuszonym ładowaniu z sieci i wyłączonych odbiornikach odczyt przekładnika i moc falownika mają się różnić o mniej niż 100 W na fazę. Przy wyłączonym falowniku i włączonych odbiornikach odczyt poniżej 200 W znaczy, że przekładnik wisi na przewodzie falownika zamiast w punkcie przyłączenia. Solis ma w aplikacji automatyczne wykrywanie przekładnika.

Przykład z założonymi wartościami: pompa ciepła wpięta przed przekładnikiem pracuje wieczorem 4 godziny z mocą 1,5 kW. To 1,5 × 4 = 6 kWh dziennie z sieci, choć magazyn stoi naładowany.

Zapamiętaj

  1. Przekładnik zakłada się na przewodzie fazowym za licznikiem operatora, przed pierwszym odgałęzieniem, także przed przyłączem falownika.
  2. Kierunek strzałki zależy od producenta i konfiguracji: wg instrukcji modelu, potem test.
  3. Odwrócona strzałka zamienia pobór w oddawanie. Przy czajniku zła faza daje −0,5 mocy, a zła faza z odwróconą strzałką +0,5.
  4. Test czajnikiem 2 kW przy wymuszonym ładowaniu: odczyt jednej fazy ma wzrosnąć o ok. 2 kW.

Źródła: Solis – Export Power Management and Load Monitoring by CT, Solis – wykrywanie CT w SolisCloud, SolaX – Meter/CT check, Deye SUN-5-12K-SG04LP3-EU, instrukcja PL

Newsletter · co tydzień

Energetyka w 5 minut

Najważniejsze zmiany dla fotowoltaiki, magazynów energii i rynku. Raz w tygodniu, na podstawie źródeł pierwotnych.

Bezpłatnie. Wypiszesz się jednym kliknięciem w każdym wydaniu.