Dobór magazynu energii na awaryjne zasilanie w domu
Na dobę bez prądu dom ogrzewany gazem potrzebuje magazynu o pojemności ok. 6 kWh: podstawowe obwody zużywają ok. 3,6 kWh, a część energii zabiera falownik. Warunek: falownik z wyjściem awaryjnym, bo zwykła instalacja PV przy awarii sieci się wyłącza.
Na dobę bez prądu dom ogrzewany gazem potrzebuje magazynu energii o pojemności ok. 6 kWh. Podstawowe obwody zużywają ok. 3,6 kWh na dobę, a część energii zabiera falownik. Warunek: falownik musi mieć wyjście awaryjne, bo zwykła instalacja fotowoltaiczna przy awarii sieci się wyłącza.
Dlaczego fotowoltaika gaśnie razem z siecią
Każdy falownik podłączony do sieci ma zabezpieczenie przed pracą wyspową (norma PN-EN 50549-1). Gdy sieć znika, falownik w ciągu kilku sekund przestaje oddawać prąd, żeby nie podać napięcia na linię, przy której pracują monterzy. Zasilanie awaryjne wymaga trzech rzeczy:
- magazynu energii;
- falownika z wyjściem awaryjnym (EPS, backup) albo przełącznika, który odcina dom od sieci;
- obwodów, które mają działać, podłączonych do tego wyjścia.
Krok 1: policz zużycie na dobę
| Urządzenie | Na dobę |
|---|---|
| kocioł gazowy kondensacyjny (do 90 W przez całą dobę) | do 2,2 kWh |
| lodówka z zamrażarką (238 kWh rocznie) | 0,65 kWh |
| router z terminalem światłowodu (ok. 10 W) | 0,24 kWh |
| 5 żarówek LED po 8 W przez 5 godzin | 0,2 kWh |
| pompa głębinowa 0,75 kW przez 30 minut | 0,38 kWh |
| razem | ok. 3,6 kWh |
Dopisz to, bez czego nie chcesz się obejść, na przykład gotowanie czy komputer. Moc urządzenia jest na tabliczce, a roczne zużycie lodówki na etykiecie energetycznej.
Krok 2: policz pojemność
Pojemność [kWh] = zużycie na dobę [kWh] × liczba dób × 1,6
Współczynnik 1,6 to zapas na dwie rzeczy. Magazyn nie oddaje całej energii, bo chroni baterię przed pełnym rozładowaniem (przyjmujemy 90 proc. pojemności). Falownik o mocy ok. 10 kW, który zasila dom mocą ok. 150 W, pracuje na ok. 1,5 proc. swojej mocy i przy tak małym obciążeniu sam zużywa dużą część energii. W teście HTW Berlin siedem falowników przy 100 W oddawało z baterii 54–86 proc. energii, typowo ok. 70 proc. Tak mały pobór to nie wyjątek: według tego samego badania domy nocą najczęściej pobierają 100–150 W. 1 ÷ (0,9 × 0,7) ≈ 1,6.
- Jedna doba: 3,6 × 1,6 ≈ 6 kWh.
- Dwie doby: 3,6 × 2 × 1,6 ≈ 12 kWh.
Magazyn musi być naładowany, gdy przyjdzie awaria. Jeśli na co dzień służy do zużywania energii z paneli, ustaw w nim rezerwę na awarię.
Pompa ciepła to inna skala. Pompa 9 kW przy −7 °C pobiera ok. 2,85 kW, czyli przy pracy przez całą dobę ok. 68 kWh. Domowy magazyn zasili wtedy tylko sterowanie i pompy obiegowe, a na długą awarię potrzebny jest agregat.
Krok 3: sprawdź falownik
W karcie katalogowej falownika sprawdź trzy rzeczy:
- moc bez sieci: czy wystarczy na rozruch pompy wody, która na chwilę pobiera kilka razy więcej niż w pracy;
- fazy: niektóre zestawy trójfazowe zasilają przy awarii tylko jedną fazę, na przykład Huawei z Backup Box-B1 do 3,3 kVA;
- czas przełączenia: poniżej 10 ms urządzenia nie zauważą przerwy, przy kilku sekundach kocioł się zrestartuje.
Zapamiętaj
- Instalacja PV bez wyjścia awaryjnego wyłącza się razem z siecią, także w pełnym słońcu.
- Pojemność na awarię = zużycie na dobę × liczba dób × 1,6.
- Dom ogrzewany gazem potrzebuje ok. 6 kWh na dobę bez prądu; pompy ciepła domowy magazyn nie utrzyma przez dobę.
Źródła: HTW Berlin, Stromspeicher-Inspektion 2025 · Huawei, Backup Box B0/B1 · GoodWe, ET PLUS+ · karty katalogowe: Vaillant ecoTEC plus VC 25CS/1-5, Bosch KGN39VLEB, Panasonic WH-MDC09J3E5